EU uvela nove sankcije proruskim političarima u Evropi. Ne i Dodiku!

Ministri vanjskih poslova država članica odlučili kazniti pojedince i organizacije zbog destabilizacije i kršenja ljudskih prava

Ministri vanjskih poslova Evropske unije usaglasili su se 15. jula u Briselu da uvedu novi paket sankcija usmjerenih protiv proruskih aktera u Moldaviji i Gruziji. Odluka dolazi nakon pogoršanja političke situacije u obje zemlje, uključujući hapšenja opozicionih političara i organizovane pokušaje destabilizacije vlasti, javlja Politicki.ba.

Vijeće za vanjske poslove EU (FAC) nije ni u primisli razmatralo iste mehanizme za Milorada Dodika i njegovu kamarilu, iako je on najistaknutiji političar u Evropi koji je blizak Vladimiru Putinu.

Elmedin Dino Konaković, ministar vanjskih poslova Bosne i Hercegovine morao bi objasniti - zašto?!

Sankcije protiv proruske mreže u Moldaviji

U slučaju Moldavije, sankcije su uvedene protiv sedam pojedinaca i tri entiteta, svi povezani s kontroverznim proruskih biznismenom Ilanom Šorom. Na listi su se našle osobe i organizacije koje se dovode u vezu s pokušajima uticaja na izbore, kupovinom glasova i širenjem dezinformacija.

Među sankcionisanim entitetima nalazi se politički blok „Victory/Pobjeda“, formiran u Moskvi, koji je prema zvaničnim dokumentima EU učestvovao u širenju lažnih informacija i koruptivnim izbornim aktivnostima. Sankcionisana je i kompanija A7, opisana kao instrument finansiranja aktivnosti Šorove mreže, te "Kulturno-obrazovni centar Moldavije" koji je, kako navodi EU, koristio bonove i propagandu u cilju mobilizacije birača u Rusiji.

Od pojedinaca, sankcije su uvedene protiv političara poput Alexandrua Beșchierua, lidera partije "Forța de Alternativă și de Salvare a Moldovei", kao i protiv članova parlamenta Alexandr Nesterovschija i Irine Lozovan, koji su ranije osuđeni zbog nezakonitog finansiranja političkih stranaka i trenutno su u bijegu. Među sankcionisanima su i liderka partije Moldova Mare, Victoria Furtuna, te još nekoliko funkcionera partija bliskih zabranjenoj Šor partiji, stoji u tekstu Politicki.ba.

Sporne prakse gruzijskih vlasti pod lupom EU

U kontekstu Gruzije, ministri vanjskih poslova EU dogovorili su se o uvođenju ograničenih sankcija protiv pravosudnih dužnosnika, koji su prema internoj dokumentaciji EU, odgovorni za politički motivisana hapšenja opozicionara. Sankcije će se sprovoditi u okviru „EU globalnog režima sankcija za ljudska prava“, sličnog američkom Magnitsky aktu, a uključuju zabrane putovanja i zamrzavanje imovine.

Evropska unija je ranije već ograničila kontakte s gruzijskim vlastima, prekinula političke dijaloge na visokom nivou i preusmjerila finansijska sredstva sa državnog aparata prema civilnom društvu. Iako su neke članice, poput Mađarske i Slovačke, ponovo pokušale blokirati sankcije, postignut je kompromis da se, umjesto visokorangiranih političara, sankcionišu konkretni pojedinci unutar pravosudnog sistema.

Dodatne mjere u razmatranju

Pored sankcija, ministri su raspravljali i o dodatnim opcijama u slučaju nastavka represije u Gruziji, uključujući suspenziju dijelova Sporazuma o pridruživanju s EU, kao i moguće ukidanje bezviznog režima za gruzijske građane – mjere koje bi se mogle aktivirati u slučaju daljeg pogoršanja političke situacije.

Za sada je odlučeno da Evropska komisija i Evropska služba za vanjske poslove izvrše detaljnu analizu primjene Sporazuma o pridruživanju iz 2016. godine, kako bi se razmotrila mogućnost djelimične suspenzije, uključujući trgovinske olakšice. Taj potez bi zahtijevao kvalifikovanu većinu, za razliku od nekih težih sankcija koje traže jednoglasnu podršku svih 27 članica, donosi Politicki.ba.