GRAS: Stari tramvaji donose polovinu prihoda od reklama

Nekoliko izvještaja o poslovanju KJKP Gradski saobraćaj Sarajevo (GRAS) uskoro bi se trebali naći pred zastupnicima Skupštine KS. Upravo ti dokumenti otkrivaju koliko je ovo preduzeće zarađivalo od reklama na starim tramvajima. To nanovo otvara pitanje pokrenuto nakon tramvajske nesreće u februaru: da li su stari tramvaji saobraćali zbog toga što su reklame na njima donosile novac?

Prije analize brojki iz izvještaja, kako piše portal Odgovor.ba, treba istaći daje riječ o godinama pandemije COVID-a i rekonstrukcije tramvajske pruge, a što je značajno ograničilo obim tramvajskog saobraćaja. Radi se o izvještajima za 2020, 2021. i 2022. godinu, koji pokazuju da je više od polovine zarade od reklama dolazilo od onih nalijepljenih na tramvaje, a da su pritom tramvaji tokom ovog perioda saobraćali u smanjenom kapacitetu.

U 2020. godini prihod od izdavanja prostora za reklame GRAS-a iznosio je 262.392 KM. Navodi se i da je u odnosu na prethodnu godinu ovaj prihod smanjen za 295.398 KM. Kao ključni razlog pada navodi se epidemiološka situacija, s obzirom na to da zakup površina nije mogao biti ispoštovan u periodu kada vozila nisu saobraćala.

Najveći dio prihoda, 65,2 posto, iz ove godine odnosi se na izdavanje vanjskih reklamnih površina na tramvajima. Prihod je iznosio oko 172.000 KM.

Godinu kasnije, uprkos još manjem kapacitetu tramvajskog saobraćaja, prihod od reklama bio je veći. Ukupno je u 2021. godini ostvareno 290.615 KM od reklama, a 75,5 posto čine one na vanjskim površinama tramvaja. Tako je GRAS u ovoj godini od izdavanja vanjskih reklamnih površina na tramvajima prihodovao blizu 220.000 KM.

Tokom 2022. godine, a zbog rekonstrukcije pruge, tramvaji saobraćaju u još manjem obimu. Ali, i u ovoj godini najveći dio prihoda od reklama upravo se odnosi na vanjske površine na tramvajima.

Od ukupno 234.348 KM prihoda od reklama, na vanjske reklame na tramvajima otpada gotovo 123.500 KM ili 52,7 posto.

Podsjetimo, reklame na tramvajima mogu se lijepiti samo na stare tramvaje, koji su od teške saobraćajne nesreće sredinom februara povučeni iz saobraćaja. Na 25 novih tramvaja švicarskog proizvođača Stadler, reklame nisu dozvoljene zbog garancije. Oni tokom spomenutih godina nisu bili ni nabavljeni.

Iako su ranije nadležni u više navrata negirali tvrdnje da stari tramvaji ostaju u saobraćaju zbog reklama, podaci iz izvještaja pokazuju da upravo te reklamne površine generišu najveći dio prihoda u tom segmentu. Ovi podaci nanovo pokreću ista pitanja.