Premijer Slovačke prenio evropskim kolegama da je ozbiljno zabrinut za mentalno stanje predsjednika SAD.
Slovački premijer Robert Fico, jedan od evropskih lidera koji su najotvorenije naklonjeni Donaldu Trumpu, nakon nedavnog susreta s američkim predsjednikom iznio je ozbiljne zabrinutosti o njegovom mentalnom i psihološkom stanju, tvrde diplomati upoznati s razgovorima vođenim na marginama vanrednog samita Evropske unije.
Prema navodima pet diplomata iz četiri države članice EU i jedne visoke institucije Unije, Fico je svojim kolegama prenio da je nakon ličnog sastanka s Trumpom u njegovoj rezidenciji Mar-a-Lago 17. januara ostao duboko uznemiren i alarmiran. Ti diplomatski izvori su, uz garanciju anonimnosti, o sadržaju razgovora govorili za Politico, koji je objavio opširnu analizu ove teme.
Iako nijedan od diplomata nije direktno prisustvovao razgovoru između Fica i Trumpa, više evropskih lidera ih je ubrzo nakon toga odvojeno informisalo o onome što im je slovački premijer prenio. Svi sagovornici navode da nisu upoznati s konkretnim detaljima Trumpovih izjava koje su izazvale tako snažnu reakciju, ali da je Fico ostavio dojam ozbiljno potresenog sagovornika.
Jedan od diplomata opisao je da je Fico djelovao „traumatizirano“ nakon susreta s američkim predsjednikom. Prema iskazima dvojice izvora, Fico je u razgovoru s kolegama izrazio zabrinutost zbog Trumpovog „psihološkog stanja“, te ga opisao kao „opasnog“ u načinu na koji se ponašao tokom sastanka licem u lice.
Razgovori su se odvijali u neformalnom krugu na marginama prošlosedmičnog vanrednog samita EU, kojem su prisustvovali slovački premijer, nekoliko drugih lidera i visoki zvaničnici Unije. Upravo zbog Ficine dosadašnje političke bliskosti s Trumpom, njegove izjave izazvale su dodatnu pažnju i zabrinutost među evropskim partnerima.
Naime, Fico nije poznat kao kritičar Donalda Trumpa. Naprotiv, često ponavlja njegove stavove o Evropi, javno ga hvali i govori o njemu u afirmativnom tonu. Čak i nakon sastanka u Mar-a-Lagu, Fico je na Facebooku objavio video u kojem je govorio o Trumpovom „poštovanju i povjerenju“, dok je susret u javnim izjavama opisao kao „neformalan i otvoren“.
Politico je pokušao dobiti komentar i od kabineta slovačkog premijera i od Bijele kuće, ali iz Ficinog okruženja nije stigao odgovor. Portparolka Bijele kuće Anna Kelly odbacila je navode diplomata, ocijenivši ih kao „potpune lažne vijesti anonimnih evropskih diplomata koji pokušavaju biti relevantni“, te navela da je sastanak u Mar-a-Lagu bio „pozitivan i produktivan“.
Visoki zvaničnik Trumpove administracije, koji je prisustvovao sastanku i govorio pod uslovom anonimnosti, izjavio je da se ne sjeća nikakvih neugodnih ili problematičnih trenutaka, naglasivši da je susret bio „prijatan, normalan“ i da je uključivao i ležerne razmjene, koje su zabilježene i službenim fotografijama Bijele kuće.
Ipak, Ficine izjave dodatno su pojačale zabrinutost evropskih lidera, koji se već duže vrijeme suočavaju s izazovima u odnosima sa Sjedinjenim Američkim Državama nakon Trumpovog povratka na vlast. Među ključnim pitanjima su odnos prema ruskoj agresiji na Ukrajinu, podrška krajnje desnim političkim opcijama u Evropi, trgovinske barijere i buduća uloga SAD-a u sigurnosnoj arhitekturi kontinenta.
Iako su pojedina pitanja, poput nedavnog dogovora o Grenlandu, privremeno ublažila tenzije, razgovori iza zatvorenih vrata ukazuju na to da evropski lideri nisu spokojni kada je riječ o transatlantskim odnosima u narednom periodu. Ficine riječi su, prema ocjenama diplomata, tim izazovima dale još ozbiljniji i zabrinjavajući kontekst.
